Beter benutten van de vaarweg door dynamische waterdieptedata van CoVadem : een review van de kwaliteit en een reflectie op de huidige praktijk in de binnenvaart
Author(s) |
F.A. Buschman
|
C.F. van der Mark
Publication type | Report Deltares
Door binnenvaartschepen dieper af te laden wordt de rivier beter benut als vaarweg. Schippers bepalen hoeveel lading zij met een reis per binnenvaartschip veilig kunnen meenemen. Daarbij maken ze gebruik van ervaringskennis, vuistregels, veiligheidsmarges en informatiebronnen zoals Minst Gepeilde Diepte (MGD) en waterstanden. Met als doel het bepalen van de kwaliteit van bodemliggingsdata van CoVadem hebben wij meerdere studies beschouwd waarin CoVadem data is vergeleken met bodemligging uit multibeam echosounder (MBES) opnamen. Die vergelijkende studies geven slechts beperkt inzicht in de huidige kwaliteit om verschillende redenen. De belangrijkste oorzaak hiervoor is dat maar weinig opnamen op dezelfde dag worden bepaald, terwijl de bodemligging van de rivier dynamisch is. MBES opnamen worden slechts om de paar maanden of jaarlijks uitgevoerd, terwijl CoVadem continu data binnenkrijgt van een groeiend aantal binnenvaartschepen (begin 2026 waren het er meer dan 300 en in oktober was dit aantal ongeveer verdubbeld). Daarnaast heeft CoVadem de methode om waterdiepte en bodemligging te bepalen uit een selectie van de metingen in de loop der jaren verbeterd.
Voor het bepalen van de aflaaddiepte van een schip heeft CoVadem een dashboard ontwikkeld, waarmee de schipper voor een reis advies krijgt over de aflaaddiepte. Een actuele waterdieptekaart wordt bepaald met de actuele bodemliggingskaart en een inschatting van de actuele waterstand. Voor het traject op de Rijn van Werkendam naar Maxau maakt het CoVadem dashboard gebruik van een dynamische vaarweg: een strook van 60 m breed wordt zo gekozen dat ondiepten vermeden worden en de beschikbare diepte maximaal is. De beschikbare diepte in deze strook is groter dan in de 150 m brede vaargeul, omdat de strook smaller is en omdat de strook wordt gebaseerd op de actuele bodemligging. Daarmee biedt de dynamische waterdieptedata perspectief om de vaarweg beter te benutten.