Gezamenlijke uitgangspunten klimaatstresstest provinciale wegen

Provincies voeren in het kader van het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) periodiek klimaatstresstesten uit om inzicht te krijgen in de kwetsbaarheid van hun areaal voor klimaatverandering. Binnen het provinciale wegbeheer bestaat daarbij de wens om deze stresstesten zoveel mogelijk te harmoniseren, zodat resultaten tussen provincies beter vergelijkbaar worden en gezamenlijke kennisontwikkeling wordt ondersteund. Dit document biedt hiervoor een gezamenlijk kader voor klimaatstresstesten van provinciale wegen. De nadruk ligt op het in beeld brengen van blootstelling en kwetsbaarheid, conform de uitgangspunten van de tweede ronde DPRA-stresstesten. Waar de eerste ronde zich vooral richtte op blootstelling, vraagt de huidige ronde nadrukkelijk aandacht voor de vraag wanneer blootstelling daadwerkelijk leidt tot hinder, schade of functieverlies. De standaard DPRA-weersgebeurtenissen vormen daarbij een belangrijk en uniform vertrekpunt. Voor provinciale wegen sluiten deze gebeurtenissen echter niet altijd direct aan bij de ontwerppraktijk, beheeropgaven en faalmechanismen van infrastructuur. Daarom vertaalt dit document klimaatdreigingen zoals wateroverlast, overstroming, hitte, droogte en wind naar effecten die relevant zijn voor het functioneren van het provinciale wegennet. Per klimaatdreiging wordt beschreven: • Welke analyses en uitgangspunten voortvloeien uit de standaard DPRAweersgebeurtenissen. • Welke effecten relevant zijn voor het functioneren van provinciale wegen. • Welke aanvullende analyses, kaartbeelden en informatiebronnen beschikbaar zijn. • Hoe blootstelling wordt vertaald naar kwetsbaarheid, en welke factoren bepalend zijn voor de uiteindelijke impact op het functioneren van het wegennet. De uitwerking laat zien dat de beschikbare kennisbasis verschilt per klimaatdreiging en effect. Voor effecten zoals plasvorming en inundatie (onderlopen) van tunnels zijn zowel datasets als relatief duidelijke analyseroutes beschikbaar, waardoor blootstelling en kwetsbaarheid systematisch in beeld kunnen worden gebracht. Voor droogte gerelateerde zettingen is veel informatie beschikbaar over bodemopbouw, grondwaterstanden en bodemdaling. De vertaling van deze informatie naar kwetsbaarheid van het wegennet en handelingsperspectieven voor klimaatadaptatie is echter minder eenduidig. Het klimaateffect bermbranden neemt een tussenpositie in. Hiervoor zijn gevoeligheidskaarten beschikbaar, maar de vertaling van brandgevoeligheid naar kwetsbaarheid van het wegennet is sterk afhankelijk van lokale omstandigheden, objectkenmerken en beheer. Voor effecten zoals wind en bepaalde hitte-effecten ontbreken vaak gestandaardiseerde blootstellingsanalyses of algemeen toepasbare drempelwaarden. Bij deze effecten ligt de nadruk daarom vooral op het identificeren van kwetsbare objecten en situaties, waarbij de duiding in belangrijke mate afhankelijk is van beheerervaring, objectkenmerken en expert judgement. Het document introduceert geen nieuwe normen of wettelijke eisen, maar biedt provincies handvatten om klimaatstresstesten op een vergelijkbare wijze uit te voeren. De belangrijkste aanbeveling is om de in dit document beschreven klimaatdreigingen, analysemethoden en kwetsbaarheidskaders als gezamenlijke basis te hanteren voor provinciale klimaatstresstesten. Hierdoor worden resultaten beter vergelijkbaar tussen provincies en ontstaat een meer uniforme basis voor risicodialogen, prioritering van kwetsbaarheden en de verdere ontwikkeling van klimaatadaptatiemaatregelen voor het provinciale wegennet.