Samen bouwen aan de volgende generatie modellen voor weer, klimaat en water
Het intelligent Modeleer Lab voor Weer, Klimaat en Water (iML-WKW) is een nieuw initiatief van Deltares, KNMI en Rijkswaterstaat: een nationale faciliteit die de infrastructuur biedt voor de ontwikkeling en toepassing van nieuwe rekenmodellen voor weer, klimaat en water. Voor het eerst werken deze drie domeinen in Nederland structureel samen op één platform. Het programma wordt gefinancierd door het ministerie van Economische Zaken, via de regeling Faciliteiten Toegepast Onderzoek (FTO). Het ging op 1 juli 2026 officieel van start tijdens een bijeenkomst bij Deltares in Delft.
Eén platform voor de nieuwe generatie modellen
Een veranderend klimaat en een groeiende druk op onze leefomgeving vragen om gedetailleerde, betrouwbare informatie om tijdig de juiste besluiten te kunnen nemen. Dat vraagt om optimaal gebruik van data, rekenkracht en nieuwe technieken, en om brede, multidisciplinaire samenwerking. Dat was ook precies de vraag waarmee programmalead Hanneke van der Klis de bijeenkomst opende: hoe zorgen we dat we ook in de toekomst deze informatie kunnen blijven leveren? “Dat is wat we met iML-WKW bouwen: één platform waarin publieke en private partijen samen ontwikkelen en gebruiken”, aldus Hanneke.
Het doel is helder: in 2030 een platform dat voortdurend wordt doorontwikkeld, gedragen door een actieve community. Het platform is open, robuust en toekomstbestendig, en biedt uitlegbare kwaliteitsstandaarden voor alle sectoren die met weer-, klimaat- en watermodellen werken.
Hanneke van der Klis, programmalead iML-WKW
Uit de praktijk
Tijdens een panelgesprek illustreerden de enthousiaste stuurgroepleden van de drie organisaties waarom die samenwerking zo hard nodig is. Werenfried Spit (KNMI) benadrukte vooral de nieuwe manier van werken: “Naast nieuwe technologie is vooral onze manier van samenwerken fundamenteel anders. Eén gezamenlijk technisch team is al een grote stap voorwaarts.” Voor hem draait het bovenal om betere dienstverlening aan de samenleving.
Pieter van Ginneken (Rijkswaterstaat) noemde als voorbeeld de overstromingen in Limburg, vijf jaar geleden, toen noodzakelijke informatie ontbrak om te besluiten of een ziekenhuis bij de Maas geëvacueerd moest worden. “Dit programma geeft ons de kans om het platform te bouwen waarmee dat soort informatievoorziening in de toekomst wél mogelijk wordt”, aldus Pieter.
Han van Veldhuizen (Deltares) wees op de lange en succesvolle traditie van modelleren voor weer, klimaat en water in Nederland: "Wat ontbrak, was een gezamenlijk platform. iML-WKW vult dat gat, zodat onze modellen ook in de toekomst voorop blijven lopen." Dat sluit voor hem ook goed aan bij DigiLab, het initiatief van tien Nederlandse kennisinstellingen (waaronder Deltares en KNMI) om onderling data, modellen en rekencapaciteit te kunnen delen.
Ontwikkelteam van start
Het technische ontwikkelteam van iML-WKW dat het platform bouwt en straks beheert, verkent momenteel een bestaand AI-raamwerk voor weermodellen (ANEMOI) en werft actief nieuwe collega’s om verder op te schalen.
Met een feestelijke kick-off is het programma iML-WKW voor de drie initiatiefnemers gestart. In het najaar wordt de blik verbreed naar publieke en private partijen waarvoor het te bouwen platform interessant kan zijn. Het open innovatieplatform voor digitalisering van de watersector DigiShape is hiervoor een belangrijk startpunt.
