Implementatie hoogwatervoorspelsysteem Velika Morava rivier (Servië)

Gepubliceerd: 24 april 2020

Omdat de overstromingskansen in het stroomgebied van de Velika Morava Rivier groot zijn, heeft de Servische overheid (Republic Hydro-Meteorological Service of Serbia, RHMSS) Deltares gevraagd om een real-time hoogwatervoorspelsysteem te ontwikkelen. Dit systeem is woensdag 22 april opgeleverd.

Velika Morava stroomgebied

De Velika Morava rivier (38,200 km2) is de grootste rivier in Servië.  In de omliggende, met name laaggelegen, gebieden rondom de rivier is de kans op overstromingen groot. Niet overal wordt de rivier volledig beschermd door dijken en ook is er op sommige plekken sprake  van hoogwater vanwege smeltend ijs en sneeuw.  In de afgelopen jaren hebben diverse overstromingen grote materiele schade en levens geëist.

Delft-FEWS

Deltares heeft het nieuwe Velika Morava Flood Forecasting and Warning System (VM-FFWS) gebouwd, gebaseerd op de Delft-FEWS software. Delft-FEWS bestaat uit een geavanceerde reeks configureerbare modules voor het bouwen van een ondersteunend systeem voor operationeel waterbeheer dat op maat is ingericht voor de specifieke vereisten van een individuele organisatie. VM-FFWS maakt gebruik van bestaande databronnen, zoals neerslag, temperatuur en waterstanden geïmporteerd uit telemetriesystemen, alsook neerslagradar en (ensembles van) weersverwachtingen verkregen uit verschillende Servische en Europese meteorologische instituten. Alle data wordt automatisch ingevoerd, gevalideerd en bewerkt tot invoer voor twee ontwikkelde hydrologische modellen. De gesimuleerde verwachte rivierafvoer uit deze modellen wordt vervolgens met fout-correctie modules verbeterd, en gevisualiseerd in overzichtelijke en interactieve schermen voor de hydrologen van RHMSS.

Hydrologische modellen

In het project zijn twee geavanceerde hydrologische modellen ontwikkeld, die de regen, sneeuw, temperatuur en verdamping in het stroomgebied vertalen naar rivierafvoer. Een semi-gedistribueerd HEC-HMS model van de US Army Corps of Engineers, alsmede het volledig gedistribueerd WFLOW model van Deltares. De modellen zijn uitvoerig gekalibreerd met verschillende hydrologische condities, en draaien operationeel mee in het VM-FFWS.

Klaas-Jan van Heeringen, projectleider Deltares: “Met dit systeem kunnen modelleurs en operationele waterbeheerders van RHMSS voortaan vakkundig en efficiënt hun riviervoorspellingen genereren. Het systeem biedt ze daarnaast veel mogelijkheden om toekomstige hydrologische kennismethoden en softwareontwikkelingen uit de internationale Delft-FEWS Users community te integreren en toe te passen op hun eigen werkprocessen. Wat ons betreft kunnen ze jaren vooruit, waar wij graag een handje helpen waar nodig”.

Opleidingen

Deltares zal de modelleurs, waterbeheerders en it-specialisten van RHMSS de komende tijd verder gaan opleiden, zodat zij zelf vaardigheden en kennis ontwikkelen om het systeem te gebruiken en te onderhouden.

Samenwerking

In dit project werkte Deltares samen met de lokale partners Mihailo Anđelić en Centar Građevinskog fakulteta (Centrum voor Geotechniek van de Zagreb Universiteit). Het systeem is uiteindelijk ook beoordeeld en goedgekeurd door de Wereldbank en het Ministerie van Landbouw Bosbouw en Waterbeheer in Servië.