Kwelvoorziening beschermt zoetwaterbel Perkpolder

Gepubliceerd: 25 juni 2015

In de Zeeuwse Perkpolder wordt in opdracht van Rijkswaterstaat een nieuw buitendijks getijde-natuurgebied aangelegd door 75 ha schor en slik toe te voegen aan de Westerschelde. Dit kan mogelijk gevolgen hebben voor het grondwater in het aangrenzende landbouwgebied. Deltares onderzoekt sinds 2010 wat het effect hiervan zal zijn op het aanwezige grondwater.

Onderdeel van het onderzoek was een uitgebreide nulmeting van de stijghoogte, de grondwaterstand en het grensvlak tussen het zoete en zoute grondwater. De eerste resultaten lieten zien dat nadelige effecten van het getijdegebied beperkt zullen zijn. Wel zou de bestaande zoetwaterbel in Kloosterzande kunnen krimpen. Uit deze zoetwaterbel onttrekken agrariërs grondwater voor het beregenen van de akkers. Om deze zoetwaterbel te beschermen, is een unieke kwelvoorziening ontworpen en geïnstalleerd op de rand van de polder en het nieuwe getijdegebied.

Opening in zeedijk

Donderdag 25 juni 2015 is een opening gemaakt in de bestaande zeedijk bij Perkpolder. Het werk is uitgevoerd door Van Oord. Vanaf dit moment stroomt het water uit de Westerschelde twee keer per dag, bij eb en vloed, de Perkpolder in en uit. Perry de Louw, onderzoeker bij Deltares, houdt de invloed van het nieuwe getijdegebied op het grondwater in het aangrenzende land nauwlettend in de gaten via een geavanceerd meetsysteem. ‘We gebruiken de meetgegevens om in de komende periode de kwelvoorziening zo optimaal mogelijk in te stellen. We denken zelfs dat het mogelijk is om de zoetwaterbel te laten groeien door dit kwelsysteem slim in te stellen.’

Maatwerk voor kwelvoorziening

Detail kwelvoorziening

Detail kwelvoorziening

De kwelvoorziening bestaat uit 61 verticale kwelbuizen die tot 17 meter diep de grond in zijn geboord.  Deze voeren het extra kwelwater af dat als gevolg van het nieuwe getijdegebied onder de dijk doorstroomt. Horizontale buizen koppelen vervolgens de kwelbuizen, die op hun beurt uitkomen in zogenaamde regelputten. In deze putten kan het peil worden verhoogd of verlaagd; op die manier regelt Deltares de werking van de kwelvoorziening.

Dit systeem is maatwerk. Een zeer uitgebreid meetnet meet telemetrisch stijghoogtes en zoutgehaltes. De uitkomsten van die metingen bepalen hoe de kwelvoorziening wordt ingeregeld.

 

Vervolg / monitoring
Het komende half jaar, tot eind 2015, zal worden gebruikt om de kwelvoorziening zo goed mogelijk af te stellen. In de jaren erna gaan de metingen aan het grondwater door. Dit is enerzijds om de werking van het kwelsysteem te blijven volgen, anderzijds om eventuele veranderingen in het grondwatersysteem op tijd te kunnen opmerken. De kans dat dit laatste gebeurt, is overigens zeer klein, juist door dit unieke kwelsysteem.

Over het project Perkpolder
Het nieuwe natuurgebied maakt onderdeel uit van de gebiedsontwikkeling Perkpolder. De gebiedsontwikkeling heeft tot doel dit deel van de gemeente Hulst sociaal en economisch nieuw leven in te blazen, na het opheffen van de veerdienst Kruiningen- Perkpolder. Daartoe worden 250 woningen ontwikkeld, 200 deeltijdwoningen en een bijzondere 18 holes golfbaan, een jachthaven en een hotel. Het nieuwe, buitendijkse natuurgebied draagt bij aan een aantrekkelijk landschap om bij te wonen en te recreëren, maar komt primair voort uit de natuurherstelverplichtingen rond de Westerschelde en het Schelde-estuarium.
40 ha van het nieuwe natuurgebied is natuurcompensatie voor de 2e verdieping; de aanvullende 35 ha maakt onderdeel uit van het Natuurpakket Westerschelde volgens de Ontwikkelingsschets 2010 Schelde-estuarium