MARS: Grondwater in aquatische ecosystemen met meerdere stressfactoren

Status Europese oppervlaktewateren

In 2015 had slechts ongeveer de helft van de Europese oppervlaktewateren de ecologische status ‘goed’. Er wordt veel energie gestoken in het halen van de Kaderrichtlijn Water doelstelling om in 2027 een goede status voor alle wateren te hebben. Er is echter nog veel onbekend over systemen onder invloed van meerdere stressfactoren en dit belemmert de voortgang. In het MARS-project (Managing Aquatic ecosystems and water Resources under multiple Stress) wordt onderzocht hoe stressfactoren interacteren en van invloed zijn op de aquatische ecologie. In ecologisch onderzoek wordt grondwater vaak over het hoofd gezien terwijl het een essentieel onderdeel van de hydrologische cyclus is. Grondwater moet daarom zeker meegenomen worden bij het herstellen van zoetwatersystemen.

“Grondwater is een essentieel onderdeel van de hydrologische cyclus”

De invloed van grondwater op stromende wateren

In de MARS-casestudy Regge en Dinkel wordt bijzondere aandacht besteed aan het belang van grondwater in systemen met meerdere stressfactoren. Hoe beïnvloedt grondwater laaglandbeken? Hoe beïnvloed grondwater de verplaatsing van en het effect van stressfactoren? Op welke wijze beïnvloedt grondwater de aquatische ecologie in beken?

Beken met een hoge grondwaterbijdrage, en dus een hoge baseflow, hebben minder kans in de zomer droog te vallen. Belangrijke habitatparameters voor de ecologie zoals afvoer, waterchemie en watertemperatuur, worden beïnvloed door grondwater. Met behulp van twee glasvezelkabels met een lengte van 1,5 km is de temperatuur van twee beken gemeten om effecten van grondwater op de beektemperatuur te bestuderen. De bestaande gegevenssets van afvoer, waterchemie, grondwater, ecologie en klimaat zijn uitgebreid met deze nieuwe veldmetingen.

“Grondwater kan gebruikt worden als middel om Europese ecologische doelstellingen te bereiken”

Een systeemgerichte benadering is nodig om de Europese zoete wateren te herstellen: hierbij is grondwater een cruciale factor. Het kan effectief worden gebruikt om de Europese ecologische doelstellingen te behalen. Dit onderzoek biedt waterbeheerders kennis om de juiste maatregelen op stroomgebiedschaal te nemen. Zo kan bijvoorbeeld informatie over de invloed van grondwater op de beektemperatuur worden gebruikt om maatregelen te nemen die effecten van klimaatverandering op de ecologie van het water verminderen. In aanvulling daarop is informatie over reistijden van grondwater nodig omdat dat invloed heeft op het tijdsbestek waarbinnen maatregelen effectief zijn.

Links:

Mars project
Managing aquatic ecosystems and water resources under multiple stress — An introduction to the MARS project
How groundwater influences Europe’s surface waters – the freshwaterblog
How groundwater influences Europe’s surface waters