Veel landen stellen al maatregelen in. Ze verbieden het eenmalig gebruik van plastic of sluiten zich aan bij de VN afspraak die net als Europa’s green deal inzet op zoveel mogelijk circulair plastic gebruik. Voor plastic zijn ook de duurzame ontwikkelingsdoelen van de VN 11, 12 +14 belangrijke doelstellingen. Door meer (lokaal) onderzoek komt niet alleen de mate van vervuiling maar ook bijkomende problemen voor waterveiligheid en zekerheid in beeld.

Wat kunnen we dan nu al ondernemen tegen plastic vervuiling?

Deltares werkt samen met anderen aan een ‘van land tot zee’ aanpak. Door plastic te meten, monitoren en te modelleren laten we aan overheden, bedrijven of andere maatschappelijke organisaties zien waar, welke maatregelen succesvol zijn. Deze feitelijke informatie over hotspots helpt hen bij besluiten en communicatie. Dit deden we bijvoorbeeld met de Wereldbank voor de overheid in Indonesië en Thailand.

Van bron tot zee aanpak
Van bron tot zee aanpak van Deltares

Voor opruimacties van plastics kijken we samen met bijvoorbeeld ESA hoe we plastics op grote afstand kunnen terugvinden op zee. Door bijvoorbeeld satellieten zijn grote gebieden herhaald in kaart te brengen. Gezamenlijk proberen we dit eerst uit in onze golf- en stromingsfaciliteiten zodat we zeker weten welke techniek het best presteert. In het Europese project MAELSTROM onderzoeken we de effectiviteit van innovatieve opruimtechnieken in rivieren zoals bubbelschermen en robots. Hier wordt samengewerkt met regionale overheden die helpen met data en geschikte onderzoeklocaties.

Hoe schadelijk is plastic voor de menselijke gezondheid?

Het eerlijke antwoord is dat we niet zeker genoeg zijn. Daarom bestuderen we samen met anderen hoe ver de schadelijke effecten van plastic reiken. In het programma MOMENTUM van ZonMw bijvoorbeeld onderzoeken we samen met universiteiten, onderzoeksinstellingen en bedrijven wat de medische gevolgen zijn van de plastic vervuiling. Eerste laboratoriumresultaten laten plastic in het bloed en organisch weefsel zien. Meer kennis hierover is daarom nodig.

Plastic soep in laboratorium
Hoe snel valt plastics uit elkaar, plastic soep onderzoek in ons laboratorium

Plastic vervuiling begint op land

Zoals gezegd begint plastic vervuiling vaak op land. Ook in de (water)bouw wordt veel gebruik gemaakt van plastic en geokunststoffen, als inpak- of bouwmateriaal. Bij het uiteenvallen ontstaan kleinere plastic deeltjes die in ons grond- en oppervlaktewater terecht komen. Nano en microplastics zijn niet meer met het blote oog te zien en niet goed te verwijderen. Zo komen er ook steeds meer chemische stoffen in het milieu terecht. Om deze kennis te kunnen delen met makers en gebruikers van geokunststoffen is een onderzoeksprogramma gestart.

Plastic vervuiling begint op het land, geotextiel
Geotextiel gebruikt als dijkversterking - foto Robert 't Hart

Welke vragen kunnen wij helpen beantwoorden

  • Hoeveel is plastic komt er via mijn land/gebied via rivieren in zee terecht? Waar kunnen we doeltreffend optreden en hoeveel reductie levert dat op ?
  • Waar kunnen we het beste opruimsystemen plaatsen ?
  • Hoe kan remote sensing helpen plastic op te sporen ?

Deze pagina delen.