Verhalenoverzicht

Zonder betrouwbare systemen, geavanceerde software en veilige data-infrastructuur kunnen onze onderzoekers hun werk niet doen. Het ICT-team van Deltares levert de noodzakelijke bouwstenen: van high-performance computing voor numerieke simulaties tot dataplatforms die FAIR-principes ondersteunen en samenwerking tussen disciplines mogelijk maken. Zo krijgen onze experts toegang tot data en rekenkracht om oplossingen te ontwikkelen voor urgente maatschappelijke vraagstukken. Leroy van Logchem is systeemarchitect. Wat drijft hem in zijn werk bij Deltares? We vroegen Leroy: “Wat is jouw reden?”

Tienduizenden huiseigenaren die op zwelgevoelige kleigrond wonen, lopen het risico op funderingsschade. Deze klei zwelt op bij regen en krimpt flink bij droogte, wat flinke schade veroorzaakt. Door de eigenschappen van deze voorheen onbekende kleisoorten te onderzoeken en de kracht ervan in kaart te brengen, legt Deltares de basis voor een risico-beoordelingssysteem.

Onder de grond ligt een van onze meest belangrijke infrastructurele werken: zonder riolering immers geen gezonde leefomgeving! De meeste rioolstelsels zijn ruim vijftig jaar geleden aangelegd en dringend aan vernieuwing toe, zeker nu er steeds vaker extreme regenbuien vallen. Bij de vervanging van Riool Zuid bij Eindhoven is de kennis van Deltares ingezet bij de capaciteitstesten van een tijdelijk systeem, zodat waterschap De Dommel veilig aan een toekomstbestendige riolering kon werken.

ProRail wil het bestaande spoor zo efficiënt mogelijk gebruiken en meer, snellere en zwaardere treinen kunnen laten rijden. De slappe Nederlandse ondergrond veroorzaakt echter op sommige plekken verzakkingen. En nu er steeds dichter bij het spoor woningen worden gebouwd, moet trillinghinder worden voorkomen. In een meerjarige samenwerking pakken ProRail en Deltares deze uitdagingen aan om te komen tot inzicht in de problemen en oplossingen.

Wie op de campus van Deltares richting de Deltagoot loopt komt een glazen kas tegen. In het Westland verder niet zo bijzonder, maar bij een onderzoeksinstituut? In de kas groeien zonnebloemen die deel uitmaken van een experiment naar de bodemreinigende werking van vegetatie. Hoe zit dat? We vragen het aan Tom Bosma, een van de projectleiders.

Waterbeheerders vertrouwen al jaren op complexe numerieke modellen om waterstanden en bodemgedrag te voorspellen. Maar kunstmatige intelligentie (AI) brengt daar verandering in. Hanneke van der Klis, strategische adviseur bij Deltares legt uit: “We hebben super complexe numerieke modellen die met wiskunde beschrijven hoe water beweegt en hoe de ondergrond in elkaar zit. Maar tegenwoordig kunnen we met machine learning - een vorm van AI - razendsnel rekenen op basis van die vertrouwde simulaties.”

Aquathermie, warmtewinning uit oppervlaktewater, kan bijna de helft van de Nederlandse woningen verwarmen. Om aquathermie op te schalen en de energietransitie te versnellen, is echter meer kennis nodig, bijvoorbeeld over de gevolgen van koudwaterlozingen in de natuur. Daarom onderzoekt Deltares samen met Rijkswaterstaat, STOWA en Waternet hoe zo'n koudwaterlozing zich verspreidt.

Hoe houden we de Nederlandse kust en Wadden duurzaam en veilig? Twee waardevolle kennisproducten bieden samen een uniek overzicht van tientallen jaren kustbeheer: de Beheerbibliotheken Kust en de kombergingsrapportages voor de Wadden. Ze bundelen kennis uit onderzoek en praktijk en vormen een stevige basis voor toekomstig beheer, beleid en onderzoek.

Extreme neerslag en wateroverlast komen steeds vaker voor, zowel in Nederland als wereldwijd. Klimaatverandering zorgt voor hevigere buien, snellere afstroming en grotere risico’s op overstromingen in steden en kwetsbare gebieden. Hoe kunnen we ons daar beter op voorbereiden? Ruben Imhoff, onderzoeker bij Deltares, werkt aan innovatieve manieren om neerslag nauwkeuriger te voorspellen met behulp van kunstmatige intelligentie (AI). Zijn werk bevindt zich op het snijvlak van meteorologie, hydrologie en data science.

Vlak voor de ingebruikname van de Nieuwe Sluis in Terneuzen, doorkruisen onderzoekers van Deltares in een bootje de sluiskolk. Op de heetste dag van het jaar, bij een temperatuur van 38 graden Celsius, verwijderen Arne van der Hout en Jelle Molenaar de veertig meetinstrumenten die anderhalve maand lang de dichtheid van het water maten. Niet lang daarna voeren de eerste schepen door de sluis.

Wat als je in één oogopslag kunt zien welke kustgebieden in Europa het meest kwetsbaar zijn voor overstromingen? En wat als beleidsmakers, stedenbouwkundigen en verzekeraars die informatie direct kunnen gebruiken om betere beslissingen te nemen? Dat is precies wat CoCliCo mogelijk maakt: een open-source web platform dat inzicht biedt in huidige en toekomstige kustrisico’s, van zeespiegelstijging tot stormvloeden en erosie.

In een wereld waarin klimaatverandering, waterveiligheid en duurzame infrastructuur steeds urgenter worden, is snelheid van handelen heel belangrijk. Maar hoe neem je snelle beslissingen als je afhankelijk bent van complexe computermodellen die uren, dagen of zelfs weken nodig hebben om door te rekenen? Deltares zet in op modelreductie – een innovatieve techniek waarmee we maatschappelijke vraagstukken sneller én slimmer kunnen aanpakken.