Transitie Duurzame Energie

De wereld bevindt zich midden in een energietransitie. De ambities voor deze overgang van fossiele brandstoffen naar volledig duurzame energie zijn vastgelegd in het klimaatakkoord van Parijs en krijgen een beleidsmatige vertaling naar Europees, nationaal en regionaal niveau; zoals het Nederlands regeerakkoord 2017-2021 ‘Vertrouwen in de toekomst’ en het Klimaatakkoord 2018. Het streven is om de wereldwijde temperatuurstijging tot 1,5 graden Celsius te beperken door CO2-uitstoot in 2030 met 49% en in 2050 met 95 % te verminderen ten opzichte van 1990. Deze significante reductie vraagt om versnelling en opschaling van het aandeel duurzame energie.

Continue energie uit water en bodem

Om de gestelde doelen te halen, is een mix aan hernieuwbare energiebronnen nodig. Er moet nog meer op wind- en zonne energie worden ingezet. Maar wind- en zonne energie alleen zijn niet voldoende. Bovendien zijn dit geen constante bronnen van energie en leggen beiden een groot beslag op de ruimte. Energie uit water en bodem vormen de benodigde aanvulling. Waterkracht, aquathermie en geothermie zijn voorbeelden van ‘meer continue’ energiebronnen. Water en bodem zijn daarnaast ook energiedragers: energie kan veilig en goedkoop in water en bodem worden opgeslagen en tegelijk voor significante energiebesparing zorgen.

Het programma Transitie Duurzame Energie van Deltares is nieuw en dus nog volop in ontwikkeling.  Het betreft het ontwikkelen van interdisciplinair onderzoek waarin kennis van water- en bodemsystemen en sociaal–economische kennis in verband wordt gebracht met de internationale, nationale en regionale ambities op het gebied van duurzame energie uit water en ondergrond. Het programma richt zich daarbij vooral op de ontwikkeling van integrale modellen en beslissingsondersteunende instrumenten die een versnelling van de energietransitie moeten verwezenlijken. Belangrijk daarbij is ook onderzoek naar de effecten van grootschalige toepassingen van nieuwe of bestaande technologieën en energiesystemen op water-  en bodemecosystemen.

Thermische Energie uit Oppervlaktewater – TEO

Het eerste jaar -2019- ligt de focus op twee energiesystemen: windparken op zee en warmtenetten. Een warmtenet is een distributiesysteem voor centrale opwarming van de bebouwde omgeving. Het kan gebruik maken van verschillende soorten warmte: restwarmte; bijvoorbeeld uit een fabriek of verbrandingsoven, of geothermie: aardwarmte uit de (zeer) diepe ondergrond, of thermische energie. Deze thermische energie kan afkomstig zijn uit oppervlaktewater (TEO), uit drinkwater (TED), of uit afvalwater (TEA). TEO, TEA en TED worden samen ook wel aquathermie genoemd. Deltares’ werk richt vooral op TEO; energie uit oppervlaktewater omdat dit veel potentie heeft.

offshore wind energieDeltares werkt samen met de Unie van Waterschappen en Rijkswaterstaat en met lokale overheden in pilots en proeftuinen aan verder onderzoek naar warmtenetten in combinatie met thermische energie uit oppervlaktewater (TEO) en/of geothermie. Daarbij wordt ook gekeken naar de grootschalige opslag van warmte in de ondergrond.

Windparken op de Noordzee

Bij windparken wordt onderzoek gedaan naar effecten van de geplande grootschalige toepassing van windparken op de Noordzee. Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan een integraal modelinstrumentarium voor de Noordzee.